उद्योग मन्त्रालयमा नियुक्ति नै नभएका पीएहरूको चलखेल, मन्त्री गुमराहमा

काठमाडौं । उद्योग, बाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्री दामोदर भण्डारी स्वच्छ छविका र क्षमतावान मानिन्छन् । यसअघि अर्थराज्य मन्त्री चलाएर अर्थप्रशासन बुझेका, ४२ दिन उद्योग मन्त्रालय चलाएका, उद्योग प्रशासन बुझेका उनको क्षमताको कदर गर्दै एमालेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले उक्त जिम्मेवारी दिएका हुन् । तर मन्त्रालय सम्हालेको १६ दिन बितिसक्दा पनि मन्त्रालयका केही महाशाखा बाहेक अन्यत्रको ब्रिफिङ लिन सकेका छैनन् । ब्रिफिङ नलिंदै मन्त्री भण्डारीलाई मन्त्रालय र सचिवालयको संयन्त्रले सरुवामा विवादमा पार्न खोजेको छ ।

निजी सचिवका रुपमा काम गर्न आएका उपसचिव विवेक घिमिरे र मन्त्रालयकी सहसचिव चन्द्रकला पौडेलको डिजाइनमा मन्त्रालयभित्र र अन्तर्गतका सरुवा गरिएको छ । सुदूरपश्चिमका नेता तथा कर्मचारीहरुले सोही क्षेत्रका कर्मचारीलाई निजी सचिवमा राख्नका लागि सुझाव दिए पनि भण्डारीले उपसचिव घिमिरेलाई निजी सचिवका रुपमा बाध्यताले राख्नुपरेको छ । एमाले अध्यक्ष ओलीको निर्देशनमा घिमिरे उद्योग मन्त्रीको निजी सचिव बन्न पुगेका हुन् ।

भण्डारीले आफ्नै क्षेत्रका कर्मचारीलाई निजी सचिवालयमा राख्न खोजे पनि बालकोटको निर्देशनले उनले घिमिरेलाई राख्नुपरेको बताइन्छ । उपसचिव घिमिरे ओली प्रधानमन्त्री हुँदा सचिवालयमा कार्यरत थिए । सोही आधारमा उनी ओलीका निकट हुन पुगेका थिए । घिमिरेले आफ्ना प्रियपात्रका रुपमा उपसचिव लीलाधर अधिकारी र घनश्याम सुवेदीलाई मन्त्रालयको कोरटिममा राखेका छन् । अहिले उद्योग, बाणिज्य तथा आपूर्ति  मन्त्रालयमा मन्त्री भण्डारीको भन्न्दा पनि घिमिरे, अधिकारी र सुवेदीको बोलावाला देखिएको छ । अधिकारीको विगतको छवि विवादस्पद र अवसरवादी प्रबृत्तिको रहेको छ ।

एमाले नेता खगराज अधिकारीका निकट दाबी गर्ने उनी उनी गण्डकीको मुख्यमन्त्री हुँदा निजी सचिव थिए । खगराज मुख्यमन्त्रीबाट हटेपछि उद्योग मन्त्रालय प्रवेश गरेका अधिकारीलाई यसअघिका मन्त्री रमेश रिजालले पनि राष्ट्रिय उत्पादकत्व तथा आर्थिक विकास केन्द्रको महाप्रबन्धकको समेत जिम्मेवारी दिएका थिए । तर महाप्रबन्धकको पाउनेजति सुविधा सबै लिएर दिनभर मन्त्रालय र नेताहरुको चाकडीमा बिताएको आरोप छ । संस्थाको प्रगतिको लागि सिन्कोसमेत नभाँची उनले समय गुजार्दैआएका छन् ।

उपसचिव अधिकारीले एकपछि अर्को अवसर पाउँदै आएका छन् । उनी यसअघि शाखा अधिकृत हुँदा जेनेभामा अमेरिकी डलर सुविधा पाउने मौकासमेत पाइसकेका कर्मचारी हुन् ।  तिनै पात्रलार्ई घिमिरेले कोरटिममा राखेका छन् । उपसचिव घनश्याम सुवेदी बाणिज्य विभागबाट मन्त्रालयको कर्मचारी प्रशासन शाखाको प्रमुखमा ल्याइएका छन् । स्रोतका अनुसार उद्योग सचिव मुकुन्द निरौलालाई दबाब दिएर घिमिरेले सुवेदी र अधिकारीलाई महत्वपूर्ण जिम्मेवारी दिन लगाएका हुन् । स्रोत भन्छ, यसबारेमा मन्त्री भण्डारीसमेत अनभिज्ञ छन् । अहिले उद्योग मन्त्रालयमा घिमिरे, सुवेदी र अधिकारीको एक किसिमको आतंक जस्तै छ । त्यसमा थपिएका छन्, हालसम्म स्वकीय सचिव नियुक्त नभएका लोकेन्द्र भण्डारी ।

मन्त्री भण्डारीले लोेकेन्द्रलाई स्वकीय सचिवालयमा नियुक्ति गरेको रेकर्ड देखिंदैन । तर उनी मन्त्रीको सचिवालयको कर्मचारी भन्दै खटनपटनमा अग्रसर हुने गरेका छन् । बैतडीको पाटन नगरपालिकाका पूर्ववडाध्यक्ष समेत हुन् । उनी एमालेनिकट युवासंघ नेपालका सचिवालय सदस्य हुन् । अहिलेसम्म स्वकीय र निजी सचिवालयमा नियुक्त नगरे पनि स्वकीय र निजी सचिवालयको हुँ भन्दै भन्दै मन्त्रालय र मातहतका कार्यालयमा त्रसित बनाउने क्रम भने सुरु भइसकेको छ ।

सुशासनको वकालत गर्ने मन्त्री भण्डारीकै कार्यकक्ष अगाडि रहेका उपसचिव हरि पँगेनीलाई २ महिनामै बाणिज्य कार्यालय बीरगंजमा सरुवा गरिएको छ । घिमिरेको दबाबमा खेदिएका पँगेनी उद्योग विभागबाट १७ महिनामै मन्त्रालयमा सरुवा भएका थिए । मन्त्रालय आएको २ महिनामै उनलाई मन्त्रीको कार्यकक्ष अगाडिबाटै पुनः बीरगंज धपाइएको छ । स्याङ्जा घर भएकै कारण सहसचिव चन्द्रकलाले पँगेनीलाई थमौती गर्न जोडबल गरिरहेको स्रोतको दाबी छ । गएको बैशाख २६ गते मन्त्रिपरिषदबाट स्वीकृत ‘नेपाल ब्यापार एकीकृत रणनीति २०८०–०८४’ स्वीकृत भयो ।

उक्त रणनीतिमा उद्योग ब्यापारको खस्कंदो अवस्थालाई सुधार गर्न मन्त्रालयमा कार्यरत कर्मचारीहरुलाई ५ बर्षसम्म सरुवा नगर्ने नीति अपनाइने उल्लेख छ । तर हरेक मन्त्री र सचिवको ध्यान भने अवधि नपुगी कर्मचारी सरुवा गर्ने, आफ्ना विश्वासपात्रलाई ल्याउने काम हुँदैआएको छ । नवनियुक्त उद्योग मन्त्री भण्डारीले विगतकै परम्परालाई निरन्तरता दिएका छन् । जसका कारण उक्त कागजमै सीमित हुन पुगेको छ ।

सचिव निरौला र मन्त्रीको सचिवालयबाट सरुवाका लागि टिपाइएको सूचीमा उद्योग विभागका उपसचिव मनोज रेग्मी र शंकर धामीको नाम थियो । तर सहसचिव बाबुराम गौतमले रेग्मीको कुनै पनि हालतमा सरुवा गर्नु नहुने अडान लिंदा तत्काललाई उनको सरुवा टरेको छ । सहसचिव गौतम र उपसचिव रेग्मी नातासम्बन्धभित्रकै भएको बताइन्छ ।

मन्त्रालयमा सरुवा लगायतका बिषयमा मन्त्री भण्डारीलाई समेत गुमराहमा पारिएकोबारेमा उपसचिव विवेक घिमिरेले सुरुमा सरुवा नभएको बताए । उपसचिवद्वय घनश्याम सुवेदी र लीलाधर अधिकारीको सरुवाबारे जिज्ञासा राख्दा उनले भने–‘तीन जना कर्मचारीको शाखा परिवर्तन भएको हो ।’