सशस्त्र प्रहरी गुल्ममा अड्डाबाजी र असुलीको खेल, संगठनको शिष्टाचारमाथि प्रश्न

काठमाडौं । सशस्त्र प्रहरी बल नेपाल नं. १५ गण हेडक्वाटर काभ्रे मातहतको सिन्धुली आश्रित गुल्ममा बर्षौंदेखि अड्डा जमाएर बस्ने, घुमुवागिरीको आडमा असुली गर्ने र उच्च अधिकृतको आडमा अवैध कारोबारमै हात हाल्ने जस्ता क्रियाकलाप खुलेआम चलिरहेको छ ।

प्रहरी संगठन शिष्ट, आचारसंहिता र कानूनी मर्यादामा चल्नुपर्ने भए पनि यस गुल्मभित्र भने संगठनकै धज्जी उडाउने खालका कार्यहरू संस्थागत रूपमा हुँदै आएका छन् भन्ने गुनासो बढ्दो छ ।

त्यहाँ कार्यरत कतिपय प्रहरी कर्मचारी पाँचदेखि ८ वर्षसम्म एउटै स्थानमा स्थायी रूपमा अड्डा जमाएर बसेका छन् । हवलदार उमा कार्की, जवान हरिबहादुर थापा, हवलदार सुनिता बस्नेत थापा (दम्पत्ति), सहायक निरीक्षक भरत थापा, हवलदार सोमबहादुर पोखरेल, प्रहरी दम्पत्ति हरी बहादुर थापा–दीपा बस्नेत र दिनेश चौलागाई–उमा कार्कीलगायत वर्षौंदेखि त्यही गुल्ममा बसिरहेको आरोप छ । सरुवा प्रणालीलाई दरकिनार गर्दै लामो समय एउटै ठाउँमा बस्ने प्रवृत्तिले संगठनभित्रै असन्तुलन र विभेद सिर्जना भएको सरोकारवालाको बुझाइ छ ।

त्यसैगरी, सशस्त्र प्रहरी नायब निरीक्षक (सई) दाबा दोर्जे लामा तीन वर्षभन्दा बढी समयदेखि गुल्ममै कार्यरत छन् । उनी सशस्त्र प्रहरी नायब महानिरीक्षक (डिआइजी) कमल गिरीको विश्वासपात्रका रूपमा परिचित छन् र ‘घुमुवा’को जिम्मेवारीमा रहेर पूर्वी नेपालतर्फबाट आउने तस्करीका गाडीहरूसँग सेटिङ मिलाउने तथा असुली गर्ने गरेको स्रोतको दाबी छ ।
काकडभिट्टामा घुमुवाको रूपमा विवादमा तानिएर रवि लामिछाने गृहमन्त्री भएको बेला दरबन्दी फिर्ता गराइए पनि, सिन्धुलीमा आएपछि फेरि त्यही भूमिकामा सक्रिय रहेको जनाइएको छ । लामाले अमर यादवलाई आफ्नो रनर बनाएका छन्, जसले सई लामामात्रै नभई डिआइजी गिरी, गणपति र गुल्मपतिको नामसमेतमा असुली गर्ने गरेको गम्भीर आरोप छ ।

स्रोतका अनुसार, सई लामाले मरिन डाइभर्सन क्षेत्रमा हुने अवैध गाँजाखेती तथा कारोबारमा समेत सेटिङ गरी असुली गर्ने गरेका छन् ।

यसैबीच, गुल्मपति सशस्त्र प्रहरी नायब उपरीक्षक (डिएसपी) सुवर्ण पोखरेलले वरिष्ठ हवलदार गणेश योगीलाई गुल्मकै घुमुवा बनाएका छन् भने परिचर विष्णु श्रेष्ठ पनि तीन वर्षदेखि त्यहीँ अड्डा जमाएर बसेका छन् । प्रशासनमा कार्यरत हवलदार सोमबहादुर पोखरेलले आफ्नी श्रीमती सरस्वती सापकोटालाई ‘ड्यूटी नगरी घरमै बस्ने र तलब खाने’ व्यवस्था मिलाएको गम्भीर आरोप लागेको छ ।

अनुगमन टोली आउने खबर पाएपछि मात्रै ड्यूटीमा खटाइने तर अन्य समयमा घरमै बसेर तलब खाने प्रथा खुलेआम चलाइँदै आएको बुझिएको छ ।
यसबाहेक, एउटै गाडीमा पाँच–पाँच जना ड्राइभर राख्ने र उनीहरूलाई बुलेट मोटरसाइकलमा घुमुवाको रूपमा परिचालन गरी असुली अभियान चलाउने जस्ता अराजक अभ्यासले गुल्मभित्रको शिष्टाचारमाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ ।

सशस्त्र प्रहरी बलको नाम संगठनकै शुद्धता, शिष्ट र कानूनी राज्यको संरक्षणसँग जोडिन्छ । तर प्रहरीकै आडमा यस्तो असुली, अड्डाबाजी र अनुशासनहीनता खुलेआम चलिरहनु संगठनकै विश्वसनीयतामाथि प्रश्नचिन्ह खडा भएको छ । यस्ता विषयमा प्रहरी महानिरीक्षक राजु अर्याललगायतले तत्काल छानबिन गरी लामो समयदेखि एउटै ठाउँमा बसिरहेका प्रहरीलाई सरुवा गर्ने, घुमुवाको नाममा हुने अवैध धन्दा बन्द गराउने र संगठनभित्र शुद्धिकरणको अभियान तत्काल सुरु नगर्ने हुन भने सशस्त्र प्रहरीभित्रको यो रोगले खतरनाक रुप लिनेछ ।