नेप्से चन्द्र ढकालको कब्जामा : फेक विमा प्रकरणमा मुछिएकालाई नियुक्ति, लुइँटेल किन रोकिए ?

काठमाडौं । सरकारले एक साताअघि चैत ११ गते नेपाल स्टक एक्सचेन्ज लिमिटेड(नेप्से) को कार्यकारी अधिकृत(सीईओ)मा नारद लुईटेललाई नियुक्ति गरेको समाचार सार्वजनिक भयो । तर सरकारका प्रवक्ता संचार तथा सूचना प्रबिधि मन्त्री पृथ्वीसुब्बा गुरुङले सार्वजनिक गरेको मन्त्रिपरिषदका निर्णयमा नेप्सेको सीईओ नियुक्ति गरेको उल्लेख थिएन ।

स्वास्थ्य वीमा बोर्डको अध्यक्षमा चन्द्रबहादुर थापा क्षेत्रीको नियुक्ति भएको निर्णय भए पनि लुईटेलको निर्णय थिएन । लुईँटेलको नियुक्ति भएको समाचार मन्त्रीहरुसँग सोधेर प्रायः सबै मिडियाले लेखेका थिए । तर चैत १८ गते सोमबार बसेको मन्त्रिपरिषद बैठकले नेप्सेको सीईओमा चुडामणि चापागाईलाई नियुक्त गरेको छ ।

सर्टलिष्टिङमा परेका ५ जनामध्ये उत्कृष्ट कार्ययोजना पेश गरेका लुईटेलको नियुक्ति गर्ने चैत ११ गते रातिको मन्त्रिपरिषदको निर्णयपछि उनलाई नियुक्ति रोक्न आईएमई ग्रुपका मालिक तथा उद्योग बाणिज्य संघका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकाल नै लागे । उनले अर्थमन्त्रालयका सहसचिव तथा नेप्सेका अध्यक्ष शोभाकान्त पौडेललाई लुईटेलको नियुक्ति रोक्नका लागि प्रयोग गरेका थिए । त्यसपछि मुख्यसचिव एकनारायण अर्याललाई ढकालले कुनै हालतमा नियुक्ति नदिनका लागि गुहारे ।

मुख्यसचिवका आफन्तलाई लण्डनमा ब्यापारीक रुपमा सहयोग गरेका ढकालको अनुरोधमा उनले नियुक्ति रोके । मंगलबार लुईटेलले नियुक्तिपत्र पाएनन् । त्यसपछि अर्थमन्त्रालयको एक समूह जसलाई डा. युवराज खतिवडाको संरक्षण छ, सो समूहले चन्द्र ढकालको सेटिङ अनुसार लुईटेललाई रोकेरै छाडे । लुइँटेलको नियुक्ति निर्णय भयो, तर माइन्यूट प्रमाणित भएन । र, नियुक्ति पत्र मुख्यसचिवले नै दिएनन् ।

अर्थमन्त्री बिष्णुप्रसाद पौडेलले बिचौलियाको प्रभावमा नपरी गरेको नियुक्ति ब्यापारी ढकालको योजनामा तुहाइयो । र, चैत १८ गते ढकालको स्वार्थ अनुसार प्रयोग हुने चुडामणि चापागाईंलाई नियुक्ति गरियो । तारागाउँ विकास समितिको अध्यक्ष हुँदा हयात रिजेन्सी होटलले गैरकानुनीरुपमा कब्जा गरेको १४८ रोपनी जग्गाको बिषय र सरकारको नाममा रहेको सेयर होटल अडिट गर्दा घाटामा देखाएर ३९ प्रतिशतबा ९ प्रतिशतमा झार्यो भन्ने सबै कर्तुत सार्वजनिक गरेर चर्चामा आएका लुइँटेल आफ्नो स्वार्थमा नचल्ने बुझेपछि चन्द्र ढकालले मुख्यसचिव प्रयोग गरी उनलाई रोकेका छन् । भइसकेको नियुक्ति रोक्ने मुख्य भूमिका नै ढकालमार्फत् प्रभावित भई मुख्यसचिव अर्यालले गरेको आरोप छ ।

नेप्सेमा ढकालको स्वार्थ के हो ?

दसौं बर्षदेखि वाइको कम्पनी प्रालिको सफ्टवेयर खरिद गरी नेप्सेको टीएमएस (ट्रेड म्यानेजमेन्ट सिस्टम) संचालन हुँदैआएको छ । वाइको कम्पनी आईएमई गु्रपका मालिक चन्द्र ढकालको हो । जुन सफट्वेयरका कारण बारम्बार नेप्सेको टीएमएसमा बारम्बार समस्या आउने गरेको छ । पटक–पटक टीएमएस नै नचल्ने तथा अर्डर म्याच नहुने जस्ता समस्या देखिएका छन् ।

वाइकोको सफ्टवेयरका कारण बारम्बार समस्या आएको भन्दै लगानीकर्ताबाट बिरोध हुँदैआएको छ । पटक पटक समस्या आउने र सेयर अनलाइन कारोबारको जिम्मा एउटा ब्यापारीक कम्पनीलाई दिँदा हुने गडबडी छताछुल्ल हुने भएपछि चन्द्र ढकालले लुइँटेललाई नियुक्त गर्ने भइसकेको निर्णय नेप्सेका अध्यक्ष तथा अर्थमन्त्रालयका सहसचिव शोभाकान्त पौडेल र मुख्यसचिव अर्याललाई प्रभावमा पारी रोक्न लगाएको खुलासा भएको छ ।

नेप्सेमार्फत् हुने अनलाइन शेयर कारोबार प्रणाली भने स्वयं नेप्सेको हातमा छैन । चन्द्र ढकालको वाइको कम्पनीको कब्जामा छ । सफ्टवेयरमार्फत् सेयर कारोबार नै तलमाथि गर्ने काम समेत हुँदैआएको आरोप छ ।

सेयर कारोबार नेप्सेले नै कारोबार गराउँछ भन्ने सोचाई आमनागरिक र सेयरमा चासो राख्नेहरुको छ । आधिकारिक निकाय पनि नेप्से नै हो । तर अनलाइन कारोबारको सम्पूर्ण साँचो अझै पनि ढकालको वाइकोसँगै छ । अनलाइन कारोबारमा हुने सम्पूर्ण गतिविधि वाइकोले नै सञ्चालन गर्ने गर्दछ । वाइको कम्पनीको अनलाइन कारोबारका बारेमा लगानीकर्ताले पटक पटक बिरोध गर्दैआएको अवस्थामा ढकालले ठूलो चलखेल गरी रोक्न सफल भएका छन् । ढकालको सेटिङ अनुसार लुइँटेल नचल्ने र वाइकोको सफ्टवेयरको गडबडी र आइरहेका समस्याका बारेमा छानबिन गर्ने भएपछि उनलाई रोक्न उनले अस्वभाविक चलखेल गरी आफ्ना सेटिङमा चल्ने सर्तमा चापागाईलाई नियुक्त गराउन सफल भएका छन् । चैत १७ गते आइतबार साँझ द्वारिका होटलमा बसेको चन्द्र ढकाल, मुख्यसचिव एकनारायण अर्याल र श्रम सचिव कृष्णहरि पुस्कर र शोभाकान्त पौडेलको सल्लाहअनुसार चापागाईलाई नियुक्त गरिएको स्रोतको दाबी छ ।

फेक वीमाकाण्डमा मुछिएका चापागार्ईंलाई नेप्सेको जिम्मा

सेयर कारोबार आफ्नो सफ्टवेयरमार्फत् गराएर हेराफेरी गराउँदैआएका ढकालको सेटिङमा नेप्सेको सीइओमा नियुक्त भएका चुडामणि चापागाई ‘फेक बीमा काण्ड’मा मुछिएको खुलासा भएको छ । नारद लुइँटेलको भइसकेको नियुक्ति उल्ट्याएर सेटिङ मिलाई चापागाईं नियुक्त भएपछि उनको फेक वीमा प्रकरण पनि उजागर भएको छ । सानिमा रिलायन्स लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीबाट करोडौंको फेक पोलिसी जारी गरी वीमा शुल्क नआउँदै वीमितले सरेन्डर गरी रकम फिर्ता लिइएको थियो । फेक बीमा गरेकोमा चापागाईंमाथि छानबिन समिति नै बनाएर कारबाही गर्ने तयारी भएको थियो । फेक वीमा पोलिसी जारी गरेको अभियोगमा कारबाही गर्न लागिएका तिनै चापागाईंलाई सरकारले सोमबार नेपाल स्टक एक्सचेन्ज लिमिटेड(नेप्से)को सीईओ बनाएर सम्मान गरेको छ ।