जन्ममिति ढाँटेर जागिर खाएका डीआइजी अशोक सिंहले दिए राजीनामा, श्याम ज्ञवाली र भीम ढकालको कहिले ?

काठमाडौं । उमेर ढाँटेर सेवा प्रवेश गरेका नेपाल प्रहरीका नायब महानिरीक्षक (डीआईजी) अशोक सिंहले बुधबार राजीनामा दिइसकेका छन् । पहिलो वरियतामा एआइजी बढुवा हुँदै आइजीपी हुन अस्वभाविक चलखेल गरेपछि उनको नागरिकतादेखि शैक्षिक योग्यतासम्मका कैफियत सार्वजनिक भए । उमेर ढाँटेर सेवा प्रवेश र त्यही नागरिकताका आधारमा ५५ बर्ष पुगेपछि अवकाश हुनुपर्नेमा डीआइजी अशोक सिंहमात्र होइन, प्रदेश नम्बर १ का डीआईजी श्यामलाल ज्ञवालीदेखि आर्थिक प्रशासन तथा प्रबन्ध निर्देशनालयका किरण बज्राचार्य र कर्णाली प्रदेशका भीम ढकाल पनि छन् ।

प्रदेश नम्बर १ का डीआइजी श्यामलाल ज्ञवाली पनि उमेर ढाँटेर बढुवा भएको खुलेको छ । स्रोतबाट प्राप्त विवरण अनुसार नागरिकतामा ज्ञवालीको जन्ममिति पनि २०२४ चैत २१ रहेको छ । उनको जन्ममिति ५ महिना ५ दिन फरक रहेको पाइएको छ । अर्थात् उनले पनि उमेर ढाँटेर प्रहरी सेवामा प्रवेश गरेको उनको नागरिकताबाट पुष्टि हुन्छ । ज्ञवालीको सिटरोल र शैक्षिक योग्यतामा भने २०२५ भदौ २६ रहेको छ । अशोक सिंहले उमेर ढाँटेर बढुवा भएको र सेवा प्रवेश गर्दा पनि उमेर हद नाघेपछि गरेको बिषय सार्वजनिक भएपछि राजीनामा दिएपछि अरु डीआइजीमाथि पनि दबाब परेको छ ।

प्रहरी नियमावली, २०७१ मा सेवा प्रवेश गर्दा पेश गरेको नागरिकता प्रमाणपत्र, शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र र वैयक्तिक विवरण (सिटरोल)मा जन्ममिति, बर्ष, महिना र गते खुलेको र सबैमा एउटै मिति नरहेको भएमा जुन मितिबाट पहिले अवकाश हुन्छ, सोही मितिको आधारमा अवकाश हुने ब्यवस्था छ । प्रहरी नियमावली अनुसार नै अशोक सिंह, श्यामलाल ज्ञवालीको २०७९ जेठ २१ मा ५५ बर्ष पुगेकाले उनीहरु एसएसपीबाटै अवकाश हुनुपर्ने देखिन्छ । तर उनीहरुको नागरिकता नै भेरिफाई नगरी तत्कालीन गृहसचिव टेकनारायण पाण्डेको अध्यक्षताको बढुवा समितिले २०७९ असार ८ मा डीआईजीमा बढुवा सिफारिस गरेको थियो ।

कर्णाली प्रदेशका डीआईजी भीमप्रसाद ढकालको पनि नागरिकता अशोक सिंह र श्याम ज्ञवालीको जस्तै छ । स्रोतबाट प्राप्त जानकारी अनुसार नागरिकतामा ढकालको जन्ममिति २०२४ मंसिर २८ रहेको छ । तर उनले केही महिनाअघि भोजपुर जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा गएर उमेर सच्याएर नागरिकता लिएको आरोप छ । भोजपुरबाट उमेर सच्याएर नागरिकता लिइसकेपछि उनले प्रहरी कितावखानामा समेत निकै दिन धाएर उनले जन्ममिति मिलाएको स्रोतको दाबी छ ।

त्यस्तै उमेर ढाँटेर जागिर खानेमा १७ भाइ भन्दा अघिल्लो ब्याचका डिआईजी नलप्रसाद उपाध्याय र मोहन आचार्य पनि छन् । उपाध्यायको जन्ममिति ६ महिना १४ दिन फरक भेटिएको छ । उपाध्यायको सिटरोल र नागरिकतामा २०२४÷४÷१९ तथा शैक्षिक योग्यतामा २०२४÷११÷३ उल्लेख गरिएको छ ।
मोहन आचार्यको सिटरोल र शैक्षिक योग्यतामा २०२४÷१०÷१७ रहेको छ भने नागरिकतामा २०२४ साल मात्र उल्लेख गरिएको छ । डिआईजी मसउद आलम खाँको पनि ५ महिना १ दिन जन्ममिति फरक रहेको पाइएको छ ।

अर्का डिआईजी किरण बज्राचार्यको पनि जन्ममितिमा २९ दिन फरक भेटिएको छ । उनको सिटरोल र नागरिकतामा २०२५÷९÷१६ उल्लेख छ भने शैक्षिक योग्यतामा २०२५÷८÷१७ उल्लेख भएको पाइएको छ ।

उमेर ढाँटेर बढुवा भएको बिषय सार्वजनिक भएपछि डीआईजी अशोक सिंहको राजीनामा आएजस्तै अरु डीआईजीहरुले समेत दिने हुन् कि थप विवादमा पर्ने हुन् त्यो भने केही दिनमा देखिनेछ ।